Έργα ΟΠΣΥ στο πλαίσιο του ΕΠ ΚτΠ του Γ΄ΚΠΣ

25/02/2010

Παρουσίαση στα πλαίσια της Hμερίδα «Ηλεκτρονικός Φάκελος Υγείας: Διασϕάλιση Ποιότητας & Εργαλεία Πιστοποίησης», 25 Φεβρουαρίου 2010 Δημαρχείο Αμαρουσίου. (HL7 Hellas, EuroRec) Ροβόλας Παναγιώτης (Υπεύθυνος Τομέα Υγείας ΚτΠ ΑΕ) 

Προτάσεις για την Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας και την Πρόληψη

Digital Health 22/06/2010

Οσοι ασχολούμαστε με τις εφαρμογές των ΤΠΕ στην Υγεία έχουμε διαπιστώσει ότι είναι εξαιρετικά σημαντικά τα ακόλουθα:

Η ανάδειξη των καλών ελληνικών αλλά και διεθνών πρακτικών τόσο στη διοίκηση όσο στην παραγωγική λειτουργία των Συστημάτων Πληροφορικής & Επικοινωνιών στην Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας (ΠΦΥ).

Η ανάδειξη και η από κοινού κατανόηση οριζόντιων ζητημάτων, πρωτοβουλιών, δράσεων που έχουν αναληφθεί ή αναλαμβάνονται για την επίλυση προβλημάτων καθώς και η σημασία του αναγκαίου εκσυγχρονισμού των διοικητικών παρεμβάσεων & μεταρρυθμίσεων.

Η ανταλλαγή εμπειριών από παρόμοιες δράσεις.

Η επισήμανση του καθοριστικού ρόλου και της επιρροής του Εθνικού Στρατηγικού Πλαισίου Αναφοράς (ΕΣΠΑ) στις σχεδιαζόμενες δράσεις αναφορικά με την Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας (ΠΦΥ).

Η διαπίστωση της αναγκαιότητας εφαρμογής ενός συγκεκριμένου σχεδίου δράσης με ενιαίο συντονισμό και κατά τόπους σχεδίαση – υλοποίηση 

Τα θέματα που θα έπρεπε να συζητάμε, σχεδιάζουμε και υλοποιούμε είναι :

1.Η αναγκαιότητα των συστημάτων Τεχνολογίας της Πληροφορίας και των Επικοινωνιών (ΤΠΕ) για τη βελτίωση του αποτελέσματος του ΕΣΥ στον πολίτη και στον επαγγελματία υγείας μέσα από συγκεκριμένες οριζόντιες δράσεις στην Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας (ΠΦΥ)

2. Οριζόντια θέματα Πληροφορικής στην Υγεία που είναι άκρως αναγκαία για την υποστήριξη δράσεων στην Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας (ΠΦΥ)

3. Επιχειρησιακές διαδικασίες με τη χρήση συστημάτων Τεχνολογίας της Πληροφορίας και των Επικοινωνιών (ΤΠΕ)  και προϋποθέσεις προσαρμογής σε συνθήκες πραγματικής, καθημερινής λειτουργίας των Μονάδων Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας 

4. Και τέλος προϋποθέσεις βιωσιμότητας των επενδύσεων και παρεμβάσεων που γίνονται και  θα γίνουν 

Σημαντικοί "μηχανισμοί" της διατήρησης της Υγείας των πολιτών είναι η Πρόληψη και η Προαγωγή Υγείας.

Η Προαγωγή Υγείας είναι η διαδικασία μέσα στην οποία τα άτομα γίνονται ικανά να αναπτύξουν τον έλεγχο πάνω στην υγεία τους και να τη βελτιώσουν. Επικεντρώνεται στο σύνολο του πληθυσμού μέσα στα πλαίσια της καθημερινής του ζωής. Καθιστά τα άτομα ικανά να αναλάβουν οργανωμένα υπεύθυνη δράση για την υγεία τους, που αποτελεί σημαντικό συντελεστή της καθημερινής τους ζωής. Η επιδίωξη αυτή απαιτεί πλήρη και συνεχή πρόσβαση στην Ηλεκτρονική Πληροφόρηση για Θέματα Υγείας και τη μέγιστη δυνατή διάθεση όλων των σχετικών πληροφοριών στο σύνολο του Ελληνικού Πληθυσμού.

Η ΠΡΟΑΓΩΓΗ ΥΓΕΙΑΣ κατευθύνει τη δράση της προς όλους τους παράγοντες που καθορίζουν την υγεία και κατά συνέπεια η Προαγωγή Υγείας, εκτός από τη στενή συνεργασία του ΕΣΥ, προϋποθέτει και τη συμβολή όλων των φορέων που σχετίζονται με τους ευρύτερους αυτούς παράγοντες, όπως είναι οι ΟΤΑ.

Η ΠΡΟΑΓΩΓΗ ΥΓΕΙΑΣ είναι μια ευρύτερη δραστηριότητα στο χώρο της υγείας και της κοινωνίας και όχι απλώς μια ιατρική υπηρεσία.

Η Πρόληψη σώζει ζωές. Τόσο η Πρωτογενής Πρόληψη όσο και η Δευτερογενής μπορούν να συμβάλλουν σημαντικά στην προάσπιση και προαγωγή της υγείας. 

Αρκεί να αναλογιστεί κανείς ότι τα καρδιαγγειακά νοσήματα, που ευθύνονται για το 50% περίπου των θανάτων και οι καρκίνοι που ευθύνονται για το ~20% περίπου των θανάτων στη χώρα μας, μπορούν να προληφθούν σε μεγάλο βαθμό, τροποποιώντας πολλές από τις συμπεριφορές που τα προκαλούν, μέσω της Πρωτογενούς Πρόληψης, καθώς και προβαίνοντας σε έγκαιρη διάγνωση πολλών χρόνιων νοσημάτων και καρκίνων μέσω της Δευτερογενούς Πρόληψης.  

Αξίζει να αναφερθεί ότι το 75% των πόρων υγείας ξοδεύεται για την αντιμετώπιση των 10-15 πιο γνωστών χρόνιων παθήσεων, πολλές από τις οποίες μπορούν να προληφθούν ή οι επιπτώσεις τους να αντιμετωπιστούν.

Σήμερα στην Ελλάδα σε ότι αφορά την Πρωτογενή Πρόληψη, το βάρος δίνεται κυρίως στην Ενημέρωση του κοινού, που από μόνη της όμως δεν τροποποιεί ή εκπαιδεύει εύκολα τις συμπεριφορές του πληθυσμού  ενώ τα όποια επιστημονικά προγράμματα Παρέμβασης Αγωγής Υγείας, είναι ελάχιστα ή εν πάση περιπτώσει δεν αρκούν.

Επίσης η Δευτερογενής Πρόληψη, με τον προσυμπτωματικό κλινικοεργαστηριακό έλεγχο, διαδραματίζει ένα ιδιαίτερα σημαντικό ρόλο στην άμεση και αποτελεσματική θεραπεία ορισμένων συχνών καρκίνων, όπως του μαστού και του τραχήλου της μήτρας στις γυναίκες, του προστάτη στους άνδρες, αλλά και στην καλύτερη αντιμετώπιση χρόνιων νοσημάτων, όπως η υπέρταση και ο σακχαρώδης διαβήτης. 

Στην Ελλάδα, το 50% του πληθυσμού πάσχει από μία χρόνια πάθηση και  το 40% απ΄ αυτούς πάσχουν από περισσότερες από μια παθήσεις. Όσο δε πιο καθυστερημένα διαγνώσκονται τα χρόνια νοσήματα, τόσο πιο έντονη καθίσταται η συμπτωματολογία τους, πιο δύσκολη η αντιμετώπισή τους, πιο επιτακτική η ανάγκη για νοσηλεία τους και συνεπώς πιο υψηλό και το κόστος περίθαλψής τους.

Έτσι λοιπόν καταλαβαίνουμε πόσο σημαντικό και επείγον καθίσταται το έργο του ΥΥΚΑ,  της Τοπικής Αυτοδιοίκησης και των άλλων κοινωνικών εταίρων, μέσα από συγκεκριμένες δράσεις Προαγωγής Υγείας, Πρόληψης και Κοινωνικής Φροντίδας. 

Ο στόχος αυτός μεταφράζεται σε ποικίλες και στοχευμένες δράσεις προς τους δημότες κάθε τοπικής κοινωνίας τόσο στο επίπεδο της Κοινωνικής Φροντίδας – Πρόνοιας όσο και στο επίπεδο της Προαγωγής Υγείας.

Η Προαγωγή Υγείας αλλά και η Πρόληψη  σε όλα τα επίπεδα της (πρωτογενή, δευτερογενή, τριτογενή και τεταρτογενή) είναι ίσως οι σημαντικότεροι μεσο-μακροπρόθεσμοι παράγοντες αποσυμφόρησης του Εθνικού Συστήματος Υγείας και αύξησης των δεικτών ποιότητας ζωής των πολιτών. 

Για την επίτευξη και υποβοήθηση των ανωτέρω θεμάτων  είναι αναγκαία και επιτακτική η χρήση των Σύγχρονων Ψηφιακών Υπηρεσιών προ τους πολίτες μας.

Για παράδειγμα ενδεικτικά αναφέρω ορισμένες δράσεις:

1. Συστήματα Τηλεειδοποίησης & Τηλεπρόνοιας για τις ομάδες κοινωνικού αποκλεισμού. 

2. Διαδραστικές πύλες Πρόληψης και Προαγωγής Υγείας για την παροχή και την υποστήριξη των Ηλεκτρονικών Υπηρεσιών Υγείας & Πληροφόρησης στα ζητήματα της προληπτικής ιατρικής και προαγωγής υγείας σε τοπικό επίπεδο αλλά και Εθνικό Επίπεδο.

3. Κέντρα Προαγωγής Υγείας & Τηλεμετρίας (Πρωτογενής Πρόληψης) για την άμεση διερεύνηση του profile κατάστασης-υγείας του πολίτη.  

Οι ανωτέρω δράσεις, λόγω και των ειδικών συνθηκών που αντιμετωπίζει σήμερα η χώρα μας, κρίνονται απολύτως αναγκαίες για να μπορέσουν να αντιμετωπίσουν αποτελεσματικά τόσο τις αυξανόμενες δαπάνες στην υγεία όσο και την αυξημένη ζήτηση των υπηρεσιών υγείας αλλά και από την άλλη να συμβάλλουν στην βελτίωση του αποτελέσματος του ΕΣΥ στον πολίτη και στον επαγγελματία υγείας.

Διατήρηση ή Αντικατάσταση των Πληροφοριακών Συστημάτων Υγειάς στις Υγειονομικές Περιφέρειες

Αρθρο Ημερησία 14/04/2005

Σε παγκόσμιο επίπεδο ο χώρος της πληροφορικής στον τομέα της υγείας είχε ανέκαθεν μια σειρά προβλημάτων τα οποία ήταν και είναι μοναδικά από την φύση τους.

Στην Ελληνική πραγματικότητα τα προβλήματα αυτά μεταφέρθηκαν αυτούσια και στις περισσότερες περιπτώσεις υπέρ-μεγενθυμένα.

Οι χαμηλοί προϋπολογισμοί για επενδύσεις στην πληροφορική και ειδικότερα σε ολοκληρωμένα πληροφοριακά συστήματα ή έλλειψη γνώσης του συνολικού ή μερικού κόστους αυτών των επενδύσεων, η πολυφωνία, ο κατακερματισμός και η διαφοροποίηση των αποφάσεων και κυρίως η έλλειψη μεθοδολογίας και τυποποίησης είναι τα σημαντικότερα προβλήματα που ταλαιπωρούν τον τομέα αυτόν.

Παρόλα αυτά προσπάθειες έγιναν, μεθοδολογίες αναπτυχθήκαν, πληροφοριακά συστήματα παράχθηκαν, εγκαταστάθηκαν και λειτουργούν σε πολλά Δημόσια και Ιδιωτικά Νοσοκομεία της χώρας μας.

Η μοναδική ευκαιρία η οποία προέκυψε μέσα από το επιχειρησιακό πρόγραμμα της ΚτΠ και ειδικότερα από το μέτρο 2.6 για μερική επίλυση των προβλημάτων μέσα από ένα κεντρικό σχεδιασμό και από ένα συγκεκριμένο προϋπολογισμό (πολύ λιτό για το μέγεθος και τις απαιτήσεις των έργων) πέρασε και περνάει πολλά προβλήματα και λόγω των χαμηλών προϋπολογισμών αλλά και λόγω των νέων ανασχεδιασμών.

Έχει φανεί λοιπόν ότι ο σχεδιασμός, η υλοποίηση και η παραγωγική λειτουργία τέτοιων έργων είναι πολύ δύσκολη και ακριβή υπόθεση και θα πρέπει αφενός μεν να επιστρατευθεί όλα το ανθρώπινο δυναμικό της χώρας (εταιρίες & Δημόσιοι οργανισμοί)  αφετέρου δε, να υπάρξει μια «βέλτιστη διατήρηση» των υπαρχόντων εφαρμογών, οι οποίες ικανοποιούν ή μπορούν να ικανοποιήσουν τις προδιαγραφές του κεντρικού σχεδιασμού του Υπουργείου και μπορούν να διαλειτουργήσουν εντός και εκτός των οργανισμών (Νοσοκομεία, Κέντρα Υγείας).

Είναι λοιπόν θέμα κόστους η ανάγκη διατήρησης των υπαρχόντων πληροφοριακών συστημάτων, που λειτουργούν παραγωγικά στα δημόσια Νοσοκομεία της χώρας μας, όπως επίσης και θέμα πραγματικότητας η ανάγκη ύπαρξης διαφορετικών πληροφοριακών συστημάτων λόγω α) της πολυπλοκότητας του χώρου και των διαφορετικών εξειδικευμένων επιστημονικών αναγκών της κάθε μονάδας αλλά και β) λόγω της ανάγκης ύπαρξης (θέματα ασφάλειας της επένδυσης) περισσοτέρων των μια λύσεων.

Η ανάγκη λοιπόν για διαλειτουργικότητα, ανταλλαγή δεδομένων και συνεργασία αυτών των συστημάτων είναι επιτακτική σε αυτό το χώρο και για αυτόν τον λόγο  έγινε ο τομέας της Υγείας πρωτοπόρος σε παγκόσμιο επίπεδο στην δημιουργία προτύπων (standards) και στον τομέα της επιχειρησιακής ολοκλήρωσης εφαρμογών.

Το HL7 (Health Level Seven) είναι ξεκάθαρα το πιο ώριμο πρότυπο (standard) ανταλλαγής πληροφοριών μέσω μηνυμάτων στον χώρο της Υγείας. Η έρευνα  από την ακαδημαϊκή κοινότητα, την βιομηχανία και τις εταιρίες συμβούλων οδήγησε σ’ αυτό το πρότυπο, την κυριότητα του οποίου κατέχει ο μη κερδοσκοπικός οργανισμός Health Level Seven Inc. ο οποίος έχει τοπικά υποκαταστήματα σε όλες σχεδόν τις χώρες της Ευρώπης, στις Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής, στην Αυστραλία / Νέα Ζηλανδία, την Ασία και στη ζώνη του Ειρηνικού. Το πρότυπο HL7 έχει αναγνωριστεί από πολλά εθνικά ιδρύματα προτυποποίησης, όπως ο ANSI (USA) και ο DIN (Γερμανία).

Στην Ελλάδα ιδρύθηκε και λειτουργεί από το 2003 το παράρτημα (μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα) του διεθνούς οργανισμού Health Level Seven Inc. (HL7) με την επωνυμία «HL7 Hellas». 

Σε διεθνές επίπεδο υπάρχουν πολλά παραδείγματα όπου τα παραρτήματα του Health Level Seven Inc. έχουν στρατηγική συνεργασία με τα Υπουργεία Υγείας των χωρών τους αναδεικνύοντας έτσι την σημασία του προτύπου αλλά και το ότι ο ρόλος του είναι κυρίαρχος και επιβεβλημένος από το κράτος άλλα και την ίδια την αγορά. 

Επιτακτική λοιπόν καθίσταται και η χρήση του στην Ελλάδα με κυρίαρχο ρόλο στον στρατηγικό σχεδιασμό για την πληροφορική στο χώρο της υγείας, σαν αναπόσπαστο κομμάτι της συνέχειας στα ήδη υπάρχοντα συστήματα άλλα και στις μελλοντικές δυνατότητες των νέων συστημάτων.

 

 

Πρότυπα, Κωδικοποιήσεις και Ταξινομήσεις στην υγεία

Σεμινάριο Διαλειτουργικότητας, ΕΜΠ, 19-21 Σεπτεμβρίου 2005           

 

Τα Οικονομικά Οφέλη των Νοσοκομείων μέσα από την διαλειτουργικότητα

Τα Οικονομικά, Λειτουργικά & Επιστημονικά οφέλη των Νοσοκομείων μέσα από τη διασύνδεση & ολοκλήρωση των πληροφοριακών συστημάτων, σύμφωνα με το πρωτόκολλο και την μεθοδολογία υλοποίησης του HL7

Σεμινάριο στο ΕΜΠ Σεπτέμβριος 2005

Εξι χρόνια πέρασαν και είναι επίκαιρο όσο ποτέ. Εθνικό Σχέδιο Διαλειτουργικότητας βέβαια στην Υγεία ακόμη δεν έχουμε και προσπαθούμε να φέρουμε αποτελέσματα με ελεκτικούς μηχανισμούς χειρόγραφους.

Καλή δύναμη και ευχές σε όσους Ελληνες επιχειρηματίες και επιστήμονες μεταναστεύουν για να βρούν εκείνο που δεν μπορεί να προσφέρει η χώρα τους.